Khu công nghiệp Biên Hoà 1 được thành lập từ năm 1963, là khu công nghiệp đầu tiên của Việt Nam với tên gọi vào thời điểm đó là khu kỹ nghệ Biên Hòa do Công ty Quốc gia Khuếch trương Khu kỹ nghệ quản lý.

Khu công nghiệp thuộc địa bàn tỉnh Đồng Nai – một trong các vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và là địa phương tập trung rất nhiều khu công nghiệp của cả nước. Khu công nghiệp có một mặt giáp Quốc lộ 1, tuyến giao thông huyết mạch Bắc – Nam và điểm giao lộ giữa Đồng Nai – TP. HCM – Vũng Tàu.

Năm 2008, Đồng Nai đã có đề xuất lên Chính phủ thực hiện chuyển đổi công năng của Khu công nghiệp (khu công nghiệp) Biên Hòa 1. Tháng 2/2014, Thủ tướng Chính phủ đã có văn bản đồng ý cho UBND tỉnh Đồng Nai phê duyệt đề án chuyển đổi khu công nghiệp Biên Hòa 1 thành khu đô thị – thương mại – dịch vụ.

Tháng 8/2019, UBND tỉnh Đồng Nai đã có văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ đưa khu công nghiệp Biên Hòa 1 ra khỏi quy hoạch khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Đồng Nai.

Đến ngày 30/10/2020, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng đã có văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ về vấn đề này.

Cuối tháng 1/2021, Thủ tướng Chính phủ đã có văn bản chấp thuận đưa khu công nghiệp Biên Hòa 1 ra khỏi quy hoạch phát triển các khu công nghiệp Việt Nam.

Theo tính toán sơ bộ của Sở Xây dựng Đồng Nai, tổng mức đầu tư xây dựng dự án Khu đô thị – thương mại – dịch vụ Biên Hòa 1 dự kiến khoảng hơn 810.000 tỷ đồng.

Theo Sở KH&ĐT tỉnh Đồng Nai, KCN Biên Hòa 1 được hình thành gần 60 năm với tổng diện tích 324 ha. Đến năm 2009, Thủ tướng Chính phủ đồng ý về chủ trương chuyển đổi công năng KCN Biên Hòa 1 thành khu đô thị – thương mại – dịch vụ. Tuy nhiên, đến năm 2014, Chính phủ mới phê duyệt đề án chuyển đổi công năng KCN Biên Hòa 1 và yêu cầu thực hiện theo quy định hiện hành.

“Dự án chuyển đổi công năng KCN Biên Hòa 1 kéo dài gần 12 năm chưa thực hiện xong do vướng về các chính sách và thiếu kinh phí để triển khai. Tại Việt Nam chưa có tiền lệ chuyển đổi KCN thành khu đô thị – thương mại – dịch vụ nên nhiều nội dung buộc phải trình Chính phủ và chờ đợi ban hành khung chính sách mới triển khai tiếp được” – ông Hồ Văn Hà, Giám đốc Sở KH&ĐT tỉnh Đồng Nai, cho biết.

Chủ tịch UBND TP Biên Hòa Nguyễn Hữu Nguyên cho hay đến nay, TP Biên Hòa mới bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) được hơn 50 hộ dân trong khu vực dự án, còn lại hơn 200 hộ phải lập lại phương án bồi thường và số tiền cần để chi trả cho các hộ dân là gần 300 tỉ đồng. Các hộ dân bị giải tỏa trắng sẽ được TP Biên Hòa bố trí tái định cư. Đối với những doanh nghiệp (DN) thuê đất trong KCN Biên Hòa 1, TP đang đợi chính sách hỗ trợ ban hành để có cơ sở pháp lý thực hiện việc di dời các DN.

Ông Hồ Văn Hà, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư (KHĐT) Đồng Nai cho biết, đối với phương án lựa chọn hình thức đầu tư của dự án Khu đô thị – thương mại – dịch vụ Biên Hòa 1, hiện nay, Ban Cán sự Đảng UBND tỉnh đã có đề xuất thực hiện lựa chọn nhà đầu tư theo ba phương án.

Cụ thể: Phương án 1 – thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất; phương án 2 – thực hiện đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư dự án có sử dụng đất cho toàn bộ diện tích đất khu công nghiệp Biên Hòa 1 và phương án 3 – thực hiện đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư dự án có sử dụng đất cho toàn bộ diện tích đất khu công nghiệp Biên Hòa 1 sau khi tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất các khu đất sạch.

Đến nay, Sở KHĐT đã có văn bản tham mưu UBND tỉnh trong đó thống nhất đề xuất lựa chọn nhà đầu tư dự án theo phương án đấu giá quyền sử dụng đất (phương án 1). Đồng thời, kiến nghị UBND tỉnh giao Sở TNMT chủ trì, phối hợp Sở Xây dựng, Ban Quản lý các khu công nghiệp Đồng Nai và UBND TP Biên Hòa xác định rõ những ô thửa phù hợp quy hoạch đã có đất sạch, các vị trí có thể bàn giao mặt bằng sớm để có lộ trình thực hiện đấu giá từng khu đất bắt đầu từ năm 2022.

Để thực hiện chuyển đổi công năng khu công nghiệp Biên Hòa 1, UBND tỉnh Đồng Nai đã giao Sở KHĐT, Sở TNMT, Sở Xây dựng, UBND TP Biên Hòa và các đơn vị có liên quan tham mưu thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư để triển khai lập hồ sơ đầu tư thực hiện dự án Khu đô thị – thương mại – dịch vụ Biên Hòa 1.

Trong đó, riêng đối với nội dung tính toán khái toán chi phí đầu tư xây dựng của Khu đô thị, UBND tỉnh đã giao Sở Xây dựng căn cứ theo các quy hoạch làm cơ sở khái toán chi phí đầu tư xây dựng của dự án. Tháng 2/2022, Sở Xây dựng có văn bản ý kiến về hồ sơ chấp thuận chủ trương đầu tư dự án Khu đô thị – thương mại – dịch vụ Biên Hòa 1.

Cụ thể, dự kiến sơ bộ tổng mức đầu tư xây dựng dự án khoảng hơn 810.000 tỷ đồng. Đồng thời lưu ý về các nội dung về sự phù hợp của dự án với chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.